Çocuk gelişimi

Çocukları Etiketlemek

boy-469264_640

Neden çocukları etiketleme eğilimindeyiz?

Karışık veriler içinden anlamlandırma yapabilmek için etiketler yaratırız. Bir kere etiketimiz olunca, harekete geçmek için daha güçlü hissederiz. Bu özellikle bazı şeyler için karmaşık duygular içindeysek yardımcı olur – insanların davranış ve tutumları veya bu yazının konusu olan çocuklarınki gibi..

Çocukları etiketlemek hangi durumlarda faydalı olabilir?

Çoğu zaman öğretmenler ve/veya aileler çocukları etiketlerler çünkü çocukların davranışlarından ya da tutumlarından rahatsız olurlar. Bu etiketleme, davranışlarını açıklayabilmek için belirgin bir şey verir. “Ya, yine oğlumun duyusal sorunu yüzünden…” gibi sıkıntılı duruma bir anlam vermek yatıştırıcı olmaktadır. Karşılıklı anlaşma gerçekliği veya bir şeyleri diğerlerinin gördüğü gibi görmek de rahatlatıcıdır. Mesela, “lider” veya “gözlemci” gibi başlıklar bir konferansta öğretmen tarafından verildiği zaman, ailelerin de hissettiği şeyi onaylama duygusu verir. Ailenin algıları tasdiklenmiş olur. Ebeveynlere kontrol hissi verir ve belki de mizacı için bir sonuç doğurur — özellikle de bu mizaç veya davranış bir işe yarayacaksa.

Ebeveynler için, kısa dönemde, kendini sakinleştirmek için etiketleme yapmak kabul edilebilir, ama uzun dönemde, çocuklarımızın gelecekte kendilerinin yapabileceği şeylerin mümkün olduğunu bilerek hareket etmelerini isteriz.

Tıbbi konuşmalarda etiketler, insanların değerlendirilmeleri açısından faydalı olabilir.

Eğer çocuğun etiketlenmesi bir başka yetişkinin onun ihtiyaçlarını karşılaması açısından iletişiminde faydalı olacaksa, etiketleme iyi olabilir.

Fakat aileler dikkatli olmalıdır. Çocuklar sizin ona söylediğiniz kişi olurlar. Dolayısıyla, onlara sizin söylediklerinizin dışında bir kişi de olmaları için fırsat verin.

Çocukları etiketlemenin  -hem uzun hem de kısa dönemde- zarar veren sonuçları nelerdir?

Bazen aileler ve eğitmenler “etiketler ve suçlar.” Burada onlar, bir şeyleri birisinin suçu veya sorumluluğu haline getirmek için etiketlerler.

Eğer bir çocuğu etiketlersek, mesela “problem çocuk” ya da “utangaç” ya da “inatçı” diye aşağılayıcı bir yoldan ya da bir davranışını hoş görmek için bu şekilde etiket koyarsak, o zaman bu zarar vericidir. Bazı aileler çocuklarının davranışını kapatmak ya da kendilerini aklamak için bunu yaparlar. Örneğin, bir yetişkin çocuğa merhaba dediğinde çocuk o kişiye karşılık vermezse anne baba da “gerçekten çok utangaç” diyebilir. Böyle der çünkü anne baba burada sosyal anlamda değer kaybettiklerini hissederler ve yetişkinler arası iletişimi bozmamak için çocuğunu etiketler. Burada çocuk yerine ailenin gereksinimi için bir şey yapmalı. Eğer çocuğun gereksinimine odaklanırsak, aile çocuğun seviyesine inerek “Sen de Can’a merhaba demek ister misin? “ veya “El sallayabilir misin?” diyebilir.

Hepimiz çocuğumuzun sosyalleşmesini isteriz, fakat onlar “bizce” mükemmel değil diye kendimizi kötü ya da karşımızdakine karşı mahçup hissetmemeliyiz. Ufak çocuklar öğrenme evresindedirler. Çocuğun kabul edilebilir davranışlarına bakış açımızı daraltmamız faydalı olmaz. Eğer çocuğunuzun utangaç veya agresif davranışlarını biliyorsanız, o zaman sosyal ortamlara farklı yaklaşmayı deneyin, beklenen davranışına önceden hazırlıklı olup ona göre reaksiyon verin. Çocuğunuzu etiketlemekten çekinin ve onların becerilerine ve o becerilerini nasıl güçlendireceğinize odaklanın.

Çocuğumuzu daha geniş açılı algılamak ve onları kalıplara koymamak (utangaç, çok yetenekli, agresif, inatçı) çocuğun yararına olacaktır, çünkü bu çocuğun doğasında olan, gelişmesi ve değişmesi beklenen bir davranıştır.

Ayrıca, bazı nitelikler sosyal olarak uygunsuz görünse de, belli durumlarda yararlı olabilmektedir. Bizim ebeveyn olarak hedefimiz çocuğumuza durumlara uygun niteliklere sahip olmaları için rehberlik etmek ve onlara gelişmeleri için zaman tanımaktır.

Eğer çocuklar olumlu niteliklerle etiketlenirlerse? Bu da çocuklara zarar verir mi?

“Zeki” veya “kibar” veya “arkadaş canlısı” – sosyal olarak ödüllendirdiğimiz nitelikler – bunları kullanmak maksatlı olduğunda iyidir. Eğer maksat çocuğu övmekse, davranışı etiketlemek faydalı olabilir çünkü toplum için kabul gören o davranışı, ebeveyn böylece desteklemiş olur.

Fakat çocuklar ayrıca bu niteliklerinin fazlasını yapabileceklerini de bilmek isterler. Üzgün, sessiz ya da öfkeli olabilirler –toplum içinde kabul gören davranışlar olmasa da. Tekrarlayan etiketler anlamlı değildir. Çocuklarımıza verdiğimiz mesaj geniş anlamlı olmalıdır. Ayrıca, benzer olumlu özellikleri olan çocukları da göstermeliyiz ki çocuk kendinden başkalarının da olduğu büyük bir topluluğun parçası hissedebilsin.

Aileler çocuklarında etiketlenme sonucu oluşan hasarı nasıl düzeltebilirler?

Çok basit! Çocuğunuza sorun: Sahip olduğun başka nitelikler nelerdir? Böylece o etiketten daha fazlasıyla tanımlanabileceklerini anlarlar.

Ayrıca, ebeveynler çocukları hakkında olduklarını zannettikleri kısa tanımlamalar kullanmak yerine sıklıkla betimleyici övgüler kullanabilirler. Betimleyici övgü çocuğun eylemini özel ve olumlu yönde tanımlar: “Bisküvini arkadaşınla paylaşman çok cömert bir davranıştı.” veya “Bütün kıyafetini kendi kendine giydin, bu konuda ne kadar çok geliştin!” gibi…

 

 

 

Kaynak: http://www.themotherco.com/2015/07/the-danger-of-labeling-kids/

Görsel Kaynak: www.pixabay.com

 

Bu yazıyı sosyal medyada paylaşmak ister misiniz?



Siz de yorum yapın

Yorum yapmak için giriş yapmalısınız.

genografi

Yalnız değilsiniz

  • Angeline Noskowski kullanıcısının profil fotoğrafı
  • Star Cordner kullanıcısının profil fotoğrafı
  • Charlotte Billiot kullanıcısının profil fotoğrafı

Gruplara katılın

GİRİŞ YAP KATIL

Benzer Yazılar

Editör'ün Seçimi