Anne-Baba Uncategorized

Ben Yapmadım İradem Yaptı!

öfke yönetimi

Şu an sevdiğim birinin hediyesi olan bir kitabı okuyorum ve işaretlere inanan biri olarak bu kitabın beni “şimdi” bulmuş olmasını, hazırlamakta olduğum “öfke yönetimi” programı için eşsiz bir bakış açısı hatta “aydınlanma”  sağlamasına bağladım.  Kitabın içeriği bu değil ama olsun.

Annelerin neden öfkeyle ilgili bu kadar yakındığını, öncesinde öfke kontrolüyle ilgili hiç sorunu olmamış bile olsa, anne olduktan sonra neden birden bire bu konuda zorlanmaya başladığını uzun zamandır düşünüyor ve araştırıyorum. Ne oluyor da bir anda bu kadar öfke dolu oluyoruz biz kadınlar?

Sanırım kitapta bahsedilen “zeigarnik etkisi” ve “irade limiti” bunu açıklayabilecek etkilerden ikisi.

Psikologlar, her şeyin olduğu gibi iradenin de bir limiti olduğunu savunuyor. Mesela iradenizi pile benzetirseniz, sabah uyandığınızda dolu bir pille yani yüzde yüz irade kapasitesiyle dolu oluyorsunuz ve gün içinde yaşadığınız durumlar bu irade gücünü tüketiyor. İradeniz öfke kontrolü de dahil tüm kontrol mekanizmanızın doğru -istediğiniz gibi- çalışmasını sağlıyor. Eğer kontrol mekanizmanızı zorlayan çok fazla şey varsa, çok fazla enerji harcıyor ve bir süre sonra pili azalan cep telefonunuzun ekran ışığını kapatması gibi, beyniniz de iradenizi devre dışı bırakıp yalnızca yaşam fonksiyonlarınızı kullanmaya başlıyor. Bu andan itibaren de akıl ve irade zayıflıyor ve içgüdüsel hareketler ortaya çıkıyor yani sinirlendiğiniz anda ilkelleşmeye başlıyorsunuz.

Anne olduktan sonra iradenizi kullanmanız gereken çok fazla şey olabiliyor. Mesela artık istediğiniz şeyleri yiyemiyor, istediğiniz gibi giyinemiyor -en azından kilo verene ya da emzirme bitene kadar- istediğiniz şekilde sosyal yaşamınızı sürdüremiyorsunuz. İsteyip yapmamak demek, yapmamak için direnmek ya da sabretmek demek, bunu yapabilmek için de enerji harcıyor yani iradenizi kullanıyorsunuz. Durum böyle olunca da pil durmadan eksiliyor.

Üzerine bir de zeigarnik etkisi denen “bitmemiş işlerin bilinçte yarattığı enerji kullanımı” mevzusu var. 1920’de Kevin Lewin isminde bir psikolog bir kafeteryada otururken bir garsonun siparişleri nasıl aklında tuttuğunu merak ediyor, sonrasında garsonun yalnızca “tamamlamadığı siparişleri” aklında tuttuğunu, diğerlerini hatırlamadığını gözlemliyor. Bu gözlemlerden etkilenen öğrencisi Bluma Zeigarnik konuyu detaylandırarak üzerinde çalışıyor, çeşitli deneyler ve araştırmalar yapıyor ve bitmeyen işlerin zihnimizi kurcalamaya devam ettiği kanısına varıyor. Yani yarım kalan şeyler sürekli olarak zihinsel enerjiyi tüketiyor.

Cep telefonunuzun arka planda çalışan uygulamalarının pil ömrünü azaltması gibi, “bitmemiş işler” sürekli zihnimizde arka planda çalışıyor. Yani siz farkında olmasanız bile yarım kalan her şey durmaksızın zihin enerjinizi kullanıyor. Dolayısıyla sabahki o dolu pil hem direndiklerinizle hem yarım bıraktıklarınızla durmaksızın harcanıyor.

Ayrıca bu bitmeyen işler kafanın sürekli dağılmasına, zihin yorgunluğuna, dikkatin bir türlü toparlanamamasına, odaklanamamaya neden oluyor.

Bu durumda ortada patlamaya hazır bir bomba halinde gezen annelerin “öfkemi kontrol edemiyorum ben kötü bir anneyim” yakınmalarına çok da şaşırmamak gerek.

Kötü olan anneliğimiz değil. Sürekli pilimizi tüketen ve bir türlü şarj olmamıza olanak vermeyen yaşam şeklimiz.

Dolayısıyla yönetilmesi gereken de öfkemiz değil. Öfkelendiğimizde irademizi kullanmamızı engelleyen alışkanlıklarımız. Üzerine çalışacağımız bir şey varsa, o da yarım bıraktıklarımızın üzerimizdeki etkilerinden kurtulmayı ve irade limitimizi idareli kullanmayı öğrenmek.

 

Not: Bahsettiğim kitap Mümin Sekman’ın Başarı Bilimi kitabı. İradenin başarı üzerindeki etkisi konusunda yazılmış bahsettiğim konular. Ancak iradenin zayıflaması neticesinde ortaya çıkan sonuçlar bana öfke yönetimi ile ilgili fikirler verdi.

Bu yazıyı sosyal medyada paylaşmak ister misiniz?
  • Bir Anne Doğdu

    Nehir Turan



  • Siz de yorum yapın

    Yorum yapmak için giriş yapmalısınız.

    genografi

    Yalnız değilsiniz

    • Angeline Noskowski kullanıcısının profil fotoğrafı
    • Randall Adams kullanıcısının profil fotoğrafı
    • Eve Cathey kullanıcısının profil fotoğrafı

    Gruplara katılın

    GİRİŞ YAP KATIL